Мазмұнға өту

Ілік септік жалғауы қалай жазылады: -ның, -нің, -дың, -тың?

Ілік септік «кімнің? нәрсенің?» деген сұраққа жауап береді. Жалғау сөздің соңғы дыбысына қарай таңдалады.

Ереже

  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «бала» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «қала» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «дала» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «ана» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «көше» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-нің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «әке» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-нің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «терезе» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-нің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «тау» «у» әрпіне бітеді, сондықтан «-дың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «су» «у» әрпіне бітеді, сондықтан «-дың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «үй» «й» әрпіне бітеді, сондықтан «-дің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «жер» «р» әрпіне бітеді, сондықтан «-дің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «қол» «л» әрпіне бітеді, сондықтан «-дың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «көл» «л» әрпіне бітеді, сондықтан «-дің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «ауыл» «л» әрпіне бітеді, сондықтан «-дың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «гүл» «л» әрпіне бітеді, сондықтан «-дің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «қыз» «з» әрпіне бітеді, сондықтан «-дың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «жұлдыз» «з» әрпіне бітеді, сондықтан «-дың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «адам» «м» әрпіне бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «орман» «н» әрпіне бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «аспан» «н» әрпіне бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «ән» «н» әрпіне бітеді, сондықтан «-нің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «күн» «н» әрпіне бітеді, сондықтан «-нің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «таң» «ң» әрпіне бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «құс» «с» әрпіне бітеді, сондықтан «-тың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «ағаш» «ш» әрпіне бітеді, сондықтан «-тың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «кітап» «п» әрпіне бітеді, сондықтан «-тың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «мектеп» «п» әрпіне бітеді, сондықтан «-тің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «бұлт» «т» әрпіне бітеді, сондықтан «-тың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «дос» «с» әрпіне бітеді, сондықтан «-тың». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «іс» «с» әрпіне бітеді, сондықтан «-тің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».
  • Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «күш» «ш» әрпіне бітеді, сондықтан «-тің». Сөз жіңішке, сондықтан «ің». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».

Мысалдар

  • ✓ баланың

    ✗ Қате: баладың

  • ✓ қаланың

    ✗ Қате: қаладың

  • ✓ даланың

    ✗ Қате: даладың

  • ✓ ананың

    ✗ Қате: анатың

  • ✓ көшенің

    ✗ Қате: көшедің

  • ✓ әкенің

    ✗ Қате: әкетің

  • ✓ терезенің

    ✗ Қате: терезедің

  • ✓ таудың

    ✗ Қате: таутың

  • ✓ судың

    ✗ Қате: суның

  • ✓ үйдің

    ✗ Қате: үйнің

  • ✓ жердің

    ✗ Қате: жертің

  • ✓ қолдың

    ✗ Қате: қолтың

  • ✓ көлдің

    ✗ Қате: көлтің

  • ✓ ауылдың

    ✗ Қате: ауылның

  • ✓ гүлдің

    ✗ Қате: гүлтің

  • ✓ қыздың

    ✗ Қате: қызтың

  • ✓ жұлдыздың

    ✗ Қате: жұлдызның

  • ✓ адамның

    ✗ Қате: адамдың

  • ✓ орманның

    ✗ Қате: ормантың

  • ✓ аспанның

    ✗ Қате: аспантың

  • ✓ әннің

    ✗ Қате: әндің

  • ✓ күннің

    ✗ Қате: күнтің

  • ✓ таңның

    ✗ Қате: таңтың

  • ✓ құстың

    ✗ Қате: құсдың

  • ✓ ағаштың

    ✗ Қате: ағашның

  • ✓ кітаптың

    ✗ Қате: кітапдың

  • ✓ мектептің

    ✗ Қате: мектепнің

  • ✓ бұлттың

    ✗ Қате: бұлтның

  • ✓ достың

    ✗ Қате: досдың

  • ✓ істің

    ✗ Қате: існің

  • ✓ күштің

    ✗ Қате: күшдің

Өзіңді тексер

  1. 1. Қайсысы дұрыс?

    • • баладың
    • • баланың
    • • баланің
    Жауабын көру

    баланың – Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «бала» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».

  2. 2. Қайсысы дұрыс?

    • • қаладың
    • • қаланың
    • • қаланің
    Жауабын көру

    қаланың – Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «қала» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».

  3. 3. Қайсысы дұрыс?

    • • даладың
    • • даланың
    • • даланің
    Жауабын көру

    даланың – Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «дала» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».

  4. 4. Қайсысы дұрыс?

    • • ананың
    • • ананің
    • • анатың
    Жауабын көру

    ананың – Ілік септік («кімнің? нәрсенің?»): «ана» дауысты дыбысқа бітеді, сондықтан «-ның». Сөз жуан, сондықтан «ың». Ереже: дауыстыдан және м, н, ң-нан кейін «-ның/-нің», л, р, й, у, ж, з-дан кейін «-дың/-дің», қатаң дыбыстан кейін «-тың/-тің».

Осы ережені ойнап жаттық

Басқа ережелер